Kế hoạch bài dạy Toán Lớp 4 - Tuần 30 - Năm học 2026-2027 (Tích hợp năng lực số và AI)

 Biên soạn: Lop4.vn 
 KẾ HOẠCH BÀI DẠY
 BÀI 61. PHÉP TRỪ PHÂN SỐ
 Trường: ................................ Năm học: 2026–2027
 Giáo viên: ................................ Lớp: 4........
 Môn học: Toán Tuần: 30 Số tiết: 1
 Ngày soạn: .... / .... / ........ Ngày dạy: .... / .... / ........
 Tiết PPCT 146 • Tiết 3 – Luyện tập • 35 phút
1. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Thực hiện được phép trừ hai phân số khác mẫu số khi một mẫu số chia hết cho mẫu số còn lại; biết rút 
gọn trước khi tính. Giải được bài toán về độ dài và phần diện tích; tính đúng biểu thức để giải ô chữ.
Giải thích được cách chọn phép trừ, kiểm kết quả với bạn; cẩn thận khi quy đồng, có trách nhiệm với 
phần việc trong nhóm.
Liên hệ Khoa học tại Bài 4: nhận biết Sao Thổ là hành tinh thứ sáu tính từ Mặt Trời, có vành đai; là 
hành tinh khí khổng lồ.
2. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
GV: SGK tập hai tr.82, hình gậy – dây, hình Sao Thổ, bảng ô chữ dưới đây để chiếu hoặc chép bảng. 
HS: SGK, vở, bảng con.
3. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Khởi động (7 phút)
Ôn phép trừ khác mẫu số qua bốn lượt tính.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
 Bài 1 – Trò chơi “Tôi cần” (7 phút)
 Tính: a) 1 ― 1; b) 3 ― 5; c) 7 ― 2; d) 7 ― 1.
 2 6 4 8 10 5 12 3
 Quản trò lần lượt đọc bốn phép tính; mỗi lượt cả a) 1 ― 1 = 3 ― 1 = 2 = 1.
 2 6 6 6 6 3
 lớp làm bảng con, một em giải thích mẫu số b) 3 ― 5 = 6 ― 5 = 1.
 chung. Hỏi ở câu d: Vì sao đổi 1 thành 4 ? 4 8 8 8 8
 3 12 c) 7 ― 2 = 7 ― 4 = 3 .
 10 5 10 10 10
 d) 7 ― 1 = 7 ― 4 = 3 = 1.
 12 3 12 12 12 4
 Cho đối chiếu bốn lời giải. Nếu học sinh trừ cả Vì 1 = 1×4 = 4 . Mỗi phân số trong phép trừ 
 3 3×4 12
 mẫu số, yêu cầu nêu tên những phần bằng nhau phải chỉ các phần có cùng kích thước.
 đang lấy bớt; chốt quy đồng rồi trừ tử, giữ mẫu.
 Kiểm nhanh: bốn kết quả đúng; giải thích được một bước quy đồng.
 1 Biên soạn: Lop4.vn 
Luyện tập, thực hành (25 phút)
Rút gọn, trừ phân số và dùng kết quả giải quyết các tình huống.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
 Bài 2 – Rút gọn rồi tính (6 phút)
 a) 2 ― 2; b) 5 ― 3 ; c) 8 ― 2; d) 12 ― 2.
 3 6 6 18 14 7 20 5
 Cho làm cá nhân, sau đó hai bạn đối chiếu. Gợi ở a) 2 ― 2 = 2 ― 1 = 1.
 3 6 3 3 3
 câu b: Cùng chia tử và mẫu của phân số nào để b) 5 ― 3 = 5 ― 1 = 4 = 2.
 có mẫu 6? Mời học sinh ghi liền mạch cách làm; 6 18 6 6 6 3
 c) 8 ― 2 = 4 ― 2 = 2.
 hỏi vì sao rút gọn trước giúp tính nhanh. 14 7 7 7 7
 d) 12 ― 2 = 3 ― 2 = 1.
 20 5 5 5 5
 Rút gọn đưa hai phân số về cùng mẫu số; vẫn 
 giữ nguyên giá trị mỗi phân số.
 Đánh giá: rút gọn đúng cả tử và mẫu; kết quả cuối ở dạng tối giản.
 Bài 3 – Gậy hay dây dài hơn? (6 phút)
 Quan sát hai hình. a) Gậy dài 3 m, dây dài 5 m. b) Gậy dài 6 m, dây dài 17 m. Với mỗi hình, vật nào 
 4 12 5 10
 dài hơn và dài hơn bao nhiêu mét?
 Hình từ SGK Toán 4, tập hai, trang 82.
 Làm theo cặp: đọc số đo, quy đồng để so sánh a) 3 = 9 > 5 , nên gậy dài hơn dây.
 4 12 12
 rồi lấy độ dài lớn trừ độ dài bé. Nếu chọn gậy ở Gậy dài hơn dây số mét là:
 cả hai hình, yêu cầu kiểm lại riêng hình b, không 3 5 9 5 1
 ― = ― = (m).
 dựa vào vị trí vật trong tranh. 4 12 12 12 3
 b) 6 = 12 < 17, nên dây dài hơn gậy.
 5 10 10
 Dây dài hơn gậy số mét là:
 17 ― 6 = 17 ― 12 = 1 (m).
 10 5 10 10 2
 Đáp số: a) Gậy hơn 1 m; b) dây hơn 1 m.
 3 2
 Đối chiếu: chọn đúng vật dài hơn ở từng hình; bài giải có phép tính và đơn vị mét.
 Bài 4 – Giải ô chữ (8 phút)
 Tính để ghép chữ vào ô có giá trị tương ứng.
 A: 5 ― 1; H: 3 ― 1 ; S: 2 + 1 ;
 18 6 6 18 9 18
 O: 7 ― 5 ― 1 ; Ổ: 5 + 7 ― 3 ; T: 2 + 7 ― 1 .
 18 18 18 22 22 22 22 22 22
 5 1 1 4 4 9
 18 9 18 11 9 22
 2 Biên soạn: Lop4.vn 
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
 Nhóm 4 phân công tính sáu biểu thức trong 3 A: 5 ― 3 = 1.
 18 18 9
 phút, sau đó đổi kết quả để kiểm. Cả nhóm điền H: 9 ― 1 = 4.
 bảng; mời giải thích chữ T và O, thực hiện cộng, 18 18 9
 S: 4 + 1 = 5 .
 trừ từ trái sang phải. 18 18 18
 O: 7 5 1 = 1 .
 18 18
 Ổ: 5 7 3 = 9 .
 22 22
 T: 2 7 1 = 8 = 4 .
 22 22 11
 Thứ tự điền: S – A – O – T – H – Ổ.
 Sau khi mở ô chữ, cho xem hình Sao Thổ. Hỏi: Đọc “SAO THỔ”; chỉ vành đai trên hình và nêu 
 Hành tinh có tên gì, đứng thứ mấy tính từ Mặt vị trí thứ sáu.
 Trời? Chốt: Sao Thổ là hành tinh khí khổng lồ, 
 thứ sáu tính từ Mặt Trời; hình cho thấy vành đai 
 bao quanh.
 Hình từ SGK Toán 4, tập hai, trang 82.
 Đánh giá: ghép đủ sáu chữ dựa vào phép tính; nêu được một đặc điểm của Sao Thổ.
 Bài 5 – Diện tích trồng hoa (5 phút)
 Bác Tân đã dùng 7 diện tích mảnh đất để trồng rau và hoa. Phần trồng rau chiếm 1 diện tích mảnh 
 12 3
 đất. Hỏi phần trồng hoa chiếm bao nhiêu phần diện tích mảnh đất?
 Cho học sinh nói theo cặp: Tổng phần rau và hoa Bài giải
 là bao nhiêu? Đã biết phần nào? Yêu cầu làm bài Phần diện tích mảnh đất dùng để trồng hoa là:
 vào vở. Nếu lấy 1 ― 7 , hỏi phép tính đó tìm đất 7 ― 1 = 7 ― 4 = 1 (diện tích mảnh đất).
 12 12 3 12 12 4
 chưa dùng hay phần trồng hoa. Đáp số: 1 diện tích mảnh đất.
 4
 Kiểm: hiểu cả hai phân số đều so với toàn mảnh đất; tìm phần hoa bằng tổng phần đã dùng trừ phần 
 rau.
 3 Biên soạn: Lop4.vn 
Vận dụng, trải nghiệm (3 phút)
Tự đặt một bài toán có phép trừ khác mẫu số.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
 Tự đặt bài toán (3 phút)
 Dựa vào phép tính 4 ― 1 , đặt một bài toán về độ dài rồi giải. Về nhà có thể đặt thêm một đề trừ khác 
 7 14
 mẫu số với một mẫu số chia hết cho mẫu còn lại.
 Mời hai em nêu đề; cả lớp kiểm các số đo cùng Ví dụ: Có 4 m dây, cắt đi 1 m. Còn bao nhiêu 
 7 14
 đơn vị và câu hỏi phù hợp phép trừ. Gợi ý đối mét dây?
 tượng là một sợi dây. Độ dài dây còn lại là:
 4 ― 1 = 8 ― 1 = 1 (m).
 7 14 14 14 2
 Đáp số: 1 m.
 2
 Đánh giá: đề đủ dữ kiện, phần cắt không lớn hơn toàn đoạn, lời giải đúng câu hỏi.
4. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
................................................................................................................
................................................................................................................
 4